Owady chronione w Polsce

Owady (Insecta) to najliczniejsza grupa zwierząt należąca do gromady stawonogów (Arthropoda). W Polsce występuję około 30 tysięcy gatunków owadów, w tym najliczniejsi przedstawiciele należą do rzędów: chrząszczy (Coleoptera), muchówek (Diptera) , błonkówek (Hymenoptera) i motyli (Lepidoptera).

Owady zamieszkują większość ekosystemów stąd można je spotkać na lądzie, w wodzie, powietrzu, pod ziemią,  na organizmach roślinnych i zwierzęcych, zwłokach oraz odchodach.

Insekty pełnią różne funkcję w życiu człowieka i jego gospodarce. Mogą pełnić rolę pozytywną np.: zapylać rośliny użytkowe, oczyszczać ziemie z resztek organicznych, pomagać w walce ze szkodnikami, dostarczać cennych surowców (np. miód) oraz rolę negatywną: niszczyć lasy, uprawy oraz zapasy pożywienia, roznosić groźne choroby (np. zarodziec malarii).

Owady uważane za szkodniki są często przez ludzi zwalczane takie działania wobec nich są zrozumiałe. Jednak niestety większość owadów ginie w wyniku niewiedzy, strachu czy zwykłej bezmyślności. Działania takie przyczyniają się do zmniejszenia liczebności wielu gatunków owadów. Należy pamiętać, że większość owadów przyczynia się do utrzymywania równowagi biologicznej. Ludzkie negatywne działania wobec insektów sprawiły, że duża liczba owadów jest zagrożona wyginięciem, stąd też zostały one objęte ochroną całkowitą lub częściową.

 

Owady objęte ochroną całkowitą
  RZĄD: BŁONKOSKRZYDŁE (HYMENOPTERA)
Rodzina: Pszczołowate (Apidae)
1. Zadrzechnia czarnoroga Xylocopa valga
  RZĄD: CHRZĄSZCZE (COLEOPTERA)
Rodzina: Biegaczowate (Carabidae)
2. Biegacz Bessera Carabus besseri
3. Biegacz Fabrycjusza Carabus fabricii
4. Biegacz urozmaicony Carabus variolosus
5. Biegacz Zawadzkiego Carabus zawadzkii
6. Tęcznik marszczony (Liszkarz marszczony) Calosoma reticulatum
7. Tęcznik ziarenkowaty (Liszkarz ziarenkowaty) Calosoma investigator
  Rodzina: Bogatkowate (Buprestidae)
8. Bogatek wspaniały Buprestis splendens
  Rodzina: Kózkowate (Cerambycidae)
9. Kozioróg dębosz Cerambyx cerdo
10. Nadobnica alpejska Rosalia alpina
11. Sichrawa karpacka Pseudogaurotina excellens
12. Średzinka Mesosa myops
  Rodzina: Kusakowate (Staphylinidae)
13. Pogrzybnica Mannerheima Oxyporus mannerheimii
  Rodzina: Pływakowate (Dytiscidae)
14. Kreślinek nizinny Graphoderus bilineatus
15. Pływak szerokobrzeżek Dytiscus latissimus
  Rodzina: Ponurkowate (Boridae)
16. Ponurek Schneidera Boros schneideri
  Rodzina: Poświętnikowate (Scarabaeidae)
17. Pachnica dębowa Osmoderma eremit
  Rodzina: Rozmiazgowate (Pythidae)
18. Rozmiazg kolweński Pytho kolwensis
  Rodzina: Śniadkowate (Melandryidae)
19. Konarek tajgowy Phryganophilus ruficollis
  Rodzina: Zagłębkowate (Rhysodidae)
20. Zagłębek bruzdkowany Rhysodes sulcatus
  Rodzina: Zgniotkowate (Cucujidae)
21. Zgniotek cynobrowy Cucujus cinnaberinus
22. Zgniotek szkarłatny Cucujus haematodes
  Rodzina: Żukowate (Geotrupidae)
23. Bolbelasmus unicornis
24. Krawiec głowacz Lethrus apterus
25. Rozmiazg kolweński Pytho kolwensis
  RZĄD: MODLISZKI (MANTODEA)
Rodzina: Modliszkowate (Mantidae)
26. Modliszka zwyczajna Mantis religiosa
  RZĄD: MOTYLE (LEPIDOPTERA)
Rodzina: Barczatkowate (Lasiocampidae)
27. Barczatka kataks Eriogaster catax
  Rodzina: Bielinkowate (Pieridae)
28. Szlaczkoń szafraniec Colias myrmidone
  Rodzina: Modraszkowate (Lycaenidae)
29. Czerwończyk fioletek Lycaena helle
30. Czerwończyk nieparek Lycaena dispar
31. Modraszek arion Maculinea arion
32. Modraszek eroides Polyommatus eroides
33. Modraszek gniady Polyommatus ripartii
34. Modraszek nausitous Maculinea nausithous
35. Modraszek telejus Maculinea teleius
  Rodzina: Niedźwiedziówkowate (Arctiidae)
36. Krasopani hera Callimorpha quadripunctaria
  Rodzina: Paziowate (Papilionidae)
37. Niepylak apollo Parnassius apollo
38. Niepylak mnemozyna Parnassius mnemosyne
  Rodzina: Południcowate (Nymphalidae)
39. Górówka sudecka Erebia sudetica
40. Osadnik wielkooki Lopinga achine
41. Przeplatka aurinia Euphydryas aurinia
42. Przeplatka maturna Euphydryas maturna
43. Strzępotek edypus Coenonympha oedippus
44. Strzępotek hero Coenonympha hero
  Rodzina: Sówkowate (Noctuidae)
45. Ksylomka strix Xylomoia strix
  Rodzina: Zawisakowate (Sphingidae)
46. Postojak wiesiołkowiec Proserpinus proserpina
  RZĄD: PLUSKWIAKI (HEMIPTERA)
Rodzina: Cykady (Cicadidae)
47. Piewik podolski Cicadetta podolica
  RZĄD: PROSTOSKRZYDŁE (ORTHOPTERA)
Rodzina: Łatczynowate (Decticidae)
48. Stepówka Gampsocleis glabra
  Rodzina: Pasikonikowate (Tettigoniidae)
49. Isophya stysi
  RZĄD: WAŻKI (ODONATA)
  Rodzina: Gadziogłówkowate (Gomphidae)
50. Trzepla zielona Ophiogomphus cecilia
  Rodzina: Łątkowate (Coenagrionidae)
51. Iglica mała Nehalennia speciosa
52. Łątka ozdobna Coenagrion ornatum
  Rodzina: Ważkowate (Libellulidae)
53. Zalotka białoczelna Leucorrhinia albifrons
54. Zalotka spłaszczona Leucorrhinia caudalis
55. Zalotka większa Leucorrhinia pectoralis
  Rodzina: Żagnicowate (Aeshnidae)
56. Żagnica północna Aeshna caerulea
57. Żagnica zielona Aeshna viridis

 

Owady objęte ochroną częściową
  RZĄD: BŁONKOSKRZYDŁE (HYMENOPTERA)
Rodzina: Mrówkowate (Formicidae)
1. Mrówka ćmawa Formica polyctena
2. Mrówka łąkowa Formica pratensis
3. Mrówka pniakowa Formica truncorum
4. Mrówka północna Formica aquilonia
5. Mrówka rudnica Formica rufa
6. Mrówka smętnica Formica lugubris
  Rodzina: Pszczołowate (Apidae)
7. Porobnica mularka Anthophora parietina
8. Porobnica opylona Anthophora pubescens
9. Porobnica włochatka Anthophora plumipes
10. Rozrożka chabrowa Tetralonia dentata
11. Trzmiel ciemnopasy Bombus ruderatus
12. Trzmiel czarnopaskowany Bombus schrencki
13. Trzmiel gajowy Bombus lucorum
14. Trzmiel grzbietoplamy Bombus maculidorsis
15. Trzmiel kamiennik Bombus lapidarius
16. Trzmiel leśny Bombus pratorum
17. Trzmiel ogrodowy Bombus hortorum
18. Trzmiel olbrzymi Bombus fragrans
19. Trzmiel ozdobny Bombus distinguendus
20. Trzmiel parkowy Bombus hypnorum
21. Trzmiel paskowany Bombus subterraneus
22. Trzmiel pirenejski Bombus pyrenaeus
23. Trzmiel rdzawoodwłokowy Bombus pomorum
24. Trzmiel różnobarwny Bombus soroeensis
25. Trzmiel rudonogi Bombus ruderarius
26. Trzmiel rudoszary Bombus sylvarum
27. Trzmiel rudy Bombus pascuorum
28. Trzmiel stepowy Bombus laesus
29. Trzmiel szary Bombus veteranus
30. Trzmiel sześciozębny Bombus wurfleini
31. Trzmiel tajgowy Bombus jonellus
32. Trzmiel wielkooki Bombus confusus
33. Trzmiel wschodni Bombus semenoviellus
34. Trzmiel wyżynny Bombus elegans
35. Trzmiel ziemny Bombus terrestris
36. Trzmiel zmienny Bombus humilis
37. Trzmiel żółtopasy Bombus sichelii
38. Trzmiel żółty Bombus muscorum
39. Zadrzechnia fioletowa Xylocopa violacea
  RZĄD: CHRUŚCIKI (TRICHOPTERA)
Rodzina: Pierzekowate (Lepidostomatidae)
40. Krynicznia wilgotka Crunoecia irrorata
  RZĄD: CHRZĄSZCZE (COLEOPTERA)
Rodzina: Biegaczowate (Carabidae)
41. Biegacz bagienny Carabus clathratus
42. Biegacz dołkowany Carabus irregularis
43. Biegacz gładki Carabus glabratus
44. Biegacz karpacki Carabus obsoletus
45. Biegacz leśny Carabus sylvestris
46. Biegacz Menetriesa Carabus menetriesi
47. Biegacz obrzeżony Carabus marginalis
48. Biegacz pomarszczony Carabus intricatus
49. Biegacz problematyczny Carabus problematicus
50. Biegacz Scheidlera Carabus scheidleri
51. Biegacz skórzasty Carabus coriaceus
52. Biegacz stepowy Carabus scabriusculus
53. Biegacz szykowny Carabus nitens
54. Biegacz transylwański Carabus transylvanicus
55. Biegacz Ulricha Carabus ulrichii
56. Biegacz wspaniały Carabus excellens
57. Biegacz wypukły Carabus convexus
58. Biegacz zielonozłoty Carabus auronitens
59. Tęcznik dołkowany (Liszkarz dołkowany) Calosoma auropunctatum
60. Tęcznik liszkarz Calosoma sycophanta
61. Tęcznik mniejszy Calosoma inquisitor
  Rodzina: Bogatkowate (Buprestidae)
62. Poraj Dicerca moesta
63. Pysznik dębowy Eurythyrea quercus
64. Pysznik jodłowy Eurythyrea austriaca
  Rodzina: Jelonkowate (Lucanidae)
65. Dębosz żukowaty Aesalus scarabaeoide
66. Jelonek rogacz Lucanus cervus
67. Wynurt Ceruchus chrysomelinus
  Rodzina: Kózkowate (Cerambycidae)
68. Dąbrowiec samotnik Akimerus schaefferi
69. Gracz borowy Tragosoma depsarium
70. Kozioróg bukowiec Cerambyx scopolii
71. Taraniec jedwabisty Dorcadion holosericeum
72. Taraniec paskowany Dorcadion scopoli
73. Taraniec płowy Dorcadion fulvum
74. Zmorsznik białowieski Stictoleptura variicornis
75. Zmorsznik olbrzymi Macroleptura thoracica
  Rodzina: Kusakowate (Staphylinidae)
76. Velleius dilatatus
  Rodzina: Pływakowate (Dytiscidae)
77. Pływak lapoński Dytiscus lapponicus
  Rodzina: Poświętnikowate (Scarabeidae)
78. Kwietnica okazała Protaetia aeruginosa
  Rodzina: Sprężykowate (Elateridae)
79. Tęgosz rdzawy Elater ferrugineus
80. Pilnicznik fiołkowy Limoniscus violaceus
  Rodzina: Stonkowate (Chrysomelidae)
81. Jeziornica rdestnicowa Macroplea appendiculata
82. Jeziornica rupiowa Macroplea mutica
  Rodzina: Wygonakowate (Ochodaeidae)
83. Wygonak Ochodaeus chrysomeloides
  RZĄD: MOTYLE (LEPIDOPTERA)
Rodzina: Modraszkowate (Lycaenidae)
84. Modraszek alkon Maculinea alcon
85. Modraszek bagniczek Plebeius optilete
86. Modraszek orion Scolitantides orion
87. Modraszek Rebela Maculinea rebeli
  Rodzina: Paziowate (Papilionidae)
88. Paź żeglarz Iphiclides podalirius
  Rodzina: Rusałkowate (Nymphalidae)
89. Dostojka akwilonaris Boloria aquilonaris
90. Dostojka eunomia Boloria eunomia
91. Mszarnik jutta Oeneis jutta
92. Pasyn lucylla Neptis rivularis
93. Przestrojnik titonus Pyronia tithonus
94. Skalnik alcyona Hipparchia alcyone
95. Skalnik bryzeida Chazara briseis
96. Skalnik driada Minois dryas
97. Strzępotek soplaczek Coenonympha tullia
  Rodzina: Bielinkowate (Pieridae)
98. Szlaczkoń torfowiec Colias palaeno
  Rodzina: Erebidae
99. Wstęgówka bagienka Catocala pacta
  RZĄD: WAŻKI (ODONATA)
Rodzina: Gadziogłówkowate (Gomphidae)
100. Gadziogłówka żółtonoga Gomphus flavipes
  Rodzina: Łątkowate (Coenagrionidae)
101. Łątka zielona Coenagrion armatum
  Rodzina: Pałątkowate (Lestidae)
102. Straszka północna Sympecma paedisca
  Rodzina: Szklarkowate (Corduliidae)
103. Miedziopierś górska Somatochlora alpestris
104. Miedziopierś północna Somatochlora arctica
  Rodzina: Szklarnikowate (Cordulegastridae)
105. Szklarnik leśny Cordulegaster boltonii
  Rodzina: Żagnicowate (Aeshnidae)
106. Żagnica torfowcowa Aeshna subarctica

 

Źródło: Dziennik Ustaw Poz. 2183 tom 1 – Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt. http://www.dziennikustaw.gov.pl/du/2016/2183/1